બાબ અલ-મંદેબ સંકટ અને પાઇપલાઇન હુમલાથી ક્રૂડ 107 ડોલર પાર, ફેડ દ્વારા વ્યાજદરમાં વધારાની શક્યતા

September 14, 2026

મધ્ય પૂર્વમાંથી તેલ નિકાસના મહત્વના જળમાર્ગ બાબ અલ-મંદેબ નજીક તણાવ વધતાં બ્રેન્ટ ક્રૂડ ફરી 107 ડોલર પ્રતિ બેરલને વટાવી ગયું છે. શિપ ટ્રેકિંગ સાઇટ્સ મુજબ લાલ સમુદ્રના દક્ષિણ પ્રવેશદ્વારે સાંકડા માર્ગ પર જહાજોની અવરજવર ચાલુ છે, પરંતુ હૂથીઓએ ત્યાંથી પસાર થતાં સાઉદી અરેબિયાના જહાજો પર હુમલાની ચેતવણી ઉચ્ચારી છે. વિશ્વના આશરે 80% વેપાર દરિયાઈ માર્ગે થાય છે, ત્યારે એશિયન બજારો માટે સુએઝ કેનાલ અને આફ્રિકા ફરીને જતાં ટેન્કરોની મુસાફરીમાં 22 દિવસનો વધારો થાય છે.

બંકર ઇંધણની અછત વચ્ચે ગયા અઠવાડિયે ટેન્કરના ભાડાં સર્વોચ્ચ સપાટીએ પહોંચતા શિપિંગ ખર્ચમાં મોટો ઉછાળો આવ્યો છે. બીજી તરફ હોર્મુઝ જળસંધિના વિકલ્પ સમાન સાઉદી અરેબિયાની મહત્વપૂર્ણ પૂર્વ-પશ્ચિમ તેલ પાઇપલાઇન ઇરાક તરફથી થયેલા ડ્રોન હુમલાથી પ્રભાવિત થઈ છે, જે દૈનિક 40 લાખથી 50 લાખ બેરલ ક્રૂડનું વહન કરતી હતી. આ સ્થિતિ વચ્ચે સોમવારે ઈરાન અને અન્ય પર્શિયન ગલ્ફ સત્તાઓ વચ્ચે યોજાનારી બેઠક પણ મુલતવી રખાતા રાજદ્વારી ઉકેલની આશાને ફટકો પડ્યો છે.

આ પ્રાદેશિક કટોકટીના પગલે બ્રેન્ટ ક્રૂડ 3% વધીને 107.81 ડોલર પ્રતિ બેરલ પર બંધ રહ્યું હતું, જ્યારે યુએસ ક્રૂડ 2.9% ઉછળીને 102.94 ડોલર પર પહોંચ્યું હતું. તેલના ઊંચા ભાવોને કારણે ફુગાવાનું જોખમ ઊભું થયું છે, જે ચાલુ સપ્તાહે મળનારી યુએસ ફેડરલ રિઝર્વની બેઠક માટે ચિંતાજનક બાબત છે. હાલ બજારમાં બુધવારે વ્યાજદરમાં 25 બેસિસ પોઇન્ટના વધારાની 86% શક્યતા જોવાઈ રહી છે, જે મધ્ય 2023 પછીનો પ્રથમ વધારો હશે.

આ બદલાતી સ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને શુક્રવારે ગોલ્ડમેન સૅક્સ અને જેપી મોર્ગન સહિતના મોટાભાગના યુએસ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ હાઉસે વ્યાજદરમાં વધારાનો અંદાજ મૂક્યો હતો. સાથોસાથ સિટી ગ્રુપે પણ દર કાપના પોતાના લાંબા સમયના વલણને બદલીને આ અઠવાડિયે વ્યાજદરમાં સંભવિત વધારાની શક્યતા સ્વીકારી લીધી છે. વૈશ્વિક સ્તરે ઊર્જા પરિવહનમાં અવરોધો અને તેલના ઊંચા ભાવોને કારણે નાણાકીય નીતિઓ વધુ કડક બનવાના એંધાણ વર્તાઈ રહ્યા છે.